Juhani Aho
Juhani Aho (1859-1921), asıl adıyla Johannes Brofeldt, Finlandiya edebiyatının gelişiminde öncü bir rol üstlenen ve Fince eserler vererek hayatını kalemiyle kazanan ilk profesyonel Fin yazardır. Bir din adamının oğlu olarak Lapinlahti’de dünyaya gelen Aho, eğitim hayatı sırasında yükselen Fin milliyetçiliği hareketinden etkilenerek ana dilinde yazmaya yönelmiştir. Eserlerinde halkın günlük yaşantısını ve dönemin değişen sosyal dinamiklerini […]
Pavol Országh Hviezdoslav
Pavol Országh Hviezdoslav, 2 Şubat 1849’da Slovakya’nın dağlık Orava bölgesinde doğmuş, ülkesinin edebi ve kültürel uyanışına yön vermiş en büyük şairlerinden biridir. Eğitimini Avusturya-Macaristan İmparatorluğu’nun baskın politikaları gölgesinde Macarca ve Almanca almasına rağmen, genç yaşta köklerine dönerek eserlerini yalnızca ana dili olan Slovakça ile vermeye karar vermiştir. Gökyüzüne ve doğaya olan sonsuz hayranlığından dolayı “Yıldızların […]
Merve Karataş
1992 Çanakkale doğumlu olan ve İstanbul’da büyüyen Merve Karataş, Edirne Fen Lisesi’ndeki ortaöğretiminin ardından dil yetkinliğini artırmak amacıyla Cambridge Üniversitesi’nde eğitim aldı. Yükseköğrenimine ilk olarak Türkiye’de bilgisayar mühendisliği ile başlasa da bu süreci yarıda bırakıp tıp doktoru olmaya karar verdi ve tıp fakültesini Medical University of Sofia’da bitirdi. Mezuniyet sonrası Almanya’ya giden Karataş, daha sonra […]
A. H. Tammsaare
A. H. Tammsaare (1878–1940), Estonya edebiyatının kurucu ve en etkili yazarlarından biri olarak kabul edilir. Asıl adı Anton Hansen Tammsaare olan yazar, özellikle beş ciltlik başyapıtı Tõde ja õigus (Hakikat ve Adalet) ile Estonya kırsal yaşamını, modernleşme sürecini ve bireyin ahlaki çatışmalarını derinlikli bir gerçekçilikle ele almıştır. Tammsaare’nin edebiyatı, yalnızca toplumsal dönüşümü betimlemekle kalmaz; inanç, […]
Woodrow Wilson
Woodrow Wilson (1856–1924), idealist söylemi ile sert iktidar pratiği arasındaki uçurumu en açık biçimde temsil eden Amerikan başkanlarından biridir. Akademik kökenli bir siyasetçi olarak demokrasiyi, uluslararası hukuku ve ulusların kendi kaderini tayin hakkını savunmuş; On Dört İlke ile modern liberal dünya düzeninin teorik çerçevesini çizmiştir. Ancak aynı Wilson, içeride ırkçı ayrımcılığı derinleştirmiş, muhalif sesleri bastırmış […]
Wolfgang Amadeus Mozart
Wolfgang Amadeus Mozart (1756–1791), müziğin düzen ile özgürlük arasındaki en hassas dengeyi kusursuz bir doğallıkla kurabildiği nadir dehalardan biridir. Klasik biçimlerin matematiksel berraklığını korurken insan ruhunun çelişkilerini, neşesini ve karanlığını aynı anda seslendirmiş; opera, senfoni ve oda müziğinde dramatik derinliği gündelik olanın zarafetiyle kaynaştırmıştır. Erken ölümüyle romantik bir mit hâline gelse de Mozart’ın asıl gücü, […]
Vladimir Nazor
Vladimir Nazor (1876–1949), Hırvat edebiyatının modernleşme sürecinde merkezi bir rol oynayan şair, romancı ve denemecidir. Dalmaçya’da doğan Nazor, eserlerinde halk anlatılarını, mitolojik unsurları ve ulusal kimlik arayışını güçlü bir şiirsellikle birleştirmiştir. Veli Jože gibi yapıtlarında adalet, özgürlük ve ezilenlerin direnişi temalarını alegorik bir düzlemde işlerken, dili hem epik hem de halkçı bir karakter taşır. II. […]
Vincenzo Bellini
Vincenzo Bellini (1801–1835), operada sesin yalnızca teknik bir gösteri değil, saf duygunun taşıyıcısı olabileceğini kanıtlayan bel canto geleneğinin en lirik bestecisidir. Uzun, kesintisiz melodileriyle insan sesine neredeyse nefes alan bir ruh kazandırmış; Norma ve La Sonnambula gibi eserlerinde aşkı, melankoliyi ve içsel kırılganlığı yalın ama derin bir dramatik dille işlemiştir. Kısa ömrüne rağmen Bellini, operayı […]
Veli Koçak
Veli Koçak, düşünce ve yazı alanında kestirme yargılardan kaçınan, metni bir kanaat üretme aracı değil, sorgulama alanı olarak kuran bir isimdir. Üslubunda gösterişten çok yoğunluk, iddiadan çok çözümleme öne çıkar; meseleleri taraf olmaktan ziyade açığa çıkarmaya yönelir. Onu belirgin kılan, kolay okunur doğrular üretmek yerine okuru zihinsel bir mesaiye zorlayan, sabır ve dikkat talep eden […]
Thomas Paine
Thomas Paine (1737–1809), modern siyasal düşüncenin en etkili devrimci yazarlarından biri olarak, halk egemenliğini yalın ve sarsıcı bir dille savunan İngiliz-Amerikalı bir düşünürdür. Common Sense adlı broşürü, Amerikan Bağımsızlık Savaşı sırasında monarşiyi doğrudan hedef alarak geniş kitleleri siyasal özne hâline getirmiş, soyut felsefeyi sokağın diliyle buluşturmuştur. Paine, The Rights of Man ve The Age of […]