“Avrupa alevler içindeyken medeniyetin yamyamlığına karşı yükselen insanlık onurunun sarsılmaz çığlığı!”

Ağustos 1914… Dünya o güne dek eşi benzeri görülmemiş bir yıkıma, devasa bir mezbahaya doğru sürüklenirken; milliyetçi hezeyanlara kapılmayan, aklını ve vicdanını koruyan bir şair, odasına kapanarak kalemiyle bu cinnete isyan etti. Slovak edebiyatının en büyük ismi, “Yıldızların Şairi” Pavol Országh Hviezdoslav, I. Dünya Savaşı’nın patlak vermesiyle hissettiği o derin dehşeti ve felsefi öfkeyi Kanlı Soneler’de (Krvavé Sonety) ölümsüzleştirdi.

Hviezdoslav, yüzyıllardır aşkı ve ilahi güzelliği anlatmak için kullanılan o zarif sone formunu; çamurun, kanın, parçalanmış bedenlerin ve ikiyüzlü bir sistemin sarsıcı gerçekliğiyle doldurarak “gelişmiş” Avrupa medeniyetinin maskesini acımasızca düşürüyor.

Bu eser sadece savaşa karşı yazılmış edebi bir manifesto değil; aynı zamanda insanın Tanrı’yla, doğayla ve kendi ahlaki çöküşüyle giriştiği 32 adımlık epik bir hesaplaşmadır. Şairin kendi halkı olan Slavların kardeş kavgasından yola çıkarak tüm insanlığa yönelttiği bu evrensel barış yakarışı, aradan geçen bir asra rağmen o yakıcı güncelliğini ilk günkü gibi koruyor.

Fihrist Kitap olarak, dünya edebiyatının bu anıtsal ve savaş karşıtı başyapıtını, asıl metni ile birlikte titiz bir çeviriyle ilk kez Türkçeye kazandırmanın mutluluğuyla… İyi okumalar dileriz.