Michael Shellenberger, Time dergisinin “Çevre Kahramanı”; Stevens Teknoloji Enstitüsü Bilim Yazıları Merkezi’nin 2008 Yeşil Kitap Ödülü sahibi; Hükümetlerarası İklim Değişikliği Paneli’nin (IPCC) bir sonraki Değerlendirme Raporu’nu değerlendirecek uzman hakemlerden biri. Yirmi yıldır enerji ve çevre konularında New York Times, Washington Post, Wall Street Journal, Nature Energy ve diğer organlarda yayınlar yapıyor. Berkeley, California menşeli, bağımsız ve tarafsız bir araştırma organizasyonu olan Environmental Progress‘in kurucusu ve başkanı.
İklim değişikliği gerçek fakat dünyanın sonu değil.
Hatta en ciddi çevre sorunu bile değil.
Bu kitapta bir çevre uzmanı, çevre evhamcılığına ve solun aşırılıklarına karşı bilime ve verilere dayalı bir savaş açıyor. Bu uzman (ki kendisi de onlarca yıllık bir çevre aktivisti aynı zamanda) iklim değişikliği ve diğer çevre sorunları, diyor kısaca, gerçek olmasına gerçek ama ne kıyametvariler ne de bizi radikal çözümlere mecbur bırakıyorlar. Pek çok çevreci yaşam biçimimizi kökünden değiştirmezsek bildiğimiz şekliyle dünyanın sonunun geleceğini iddia ediyor. Et yemeyi bırakmamızı, plastikleri yasaklamamızı, hava ve karada yolculuklarımızı ciddi biçimde azaltmamızı istiyorlar. İklim değişikliği gerçek bir fenomen, diyor Michael Shellenberger Kıyamet Hiçbir Zaman’da, ama dünyanın sonu da değil. Hatta en ciddi çevre sorunu bile değil. Nüfus, kirlilik ve kaynak kullanımı gibi çevresel trendlerin büyük çoğunluğu gitmesi gereken yönde ilerliyor. Sol, iklim değişikliğinin sonumuzu getirecek bir kıyamet olduğunu söyleyerek felaket tellallığı yapıp en bariz çözümlere karşı çıkarak kendi çıkarlarına oynuyor. “Yeni Yeşil Antlaşma” gibi şemalar varsıllığı ensesi kalın elitlere aktarıyor, enerji maliyetlerini artırıyor, vahşi yaşama zarar veriyor. Çevrenin gerçek düşmanı refah değil, yoksulluk. Daha az arazi ve su kullanarak daha fazla gıda üretebilir, odundan kömüre, kömürden doğal gaza, doğal gazdan nükleere geçebilir ve plastik atıkları kolayca ayıklayıp onlardan kurtulabiliriz. Fakat bunu yapmak için en başta çevre korumacılığının önündeki engele, çevre evhamcılığına karşı ayaklanmamız gerek. Michael Shellenberger gezegenemizin daha da yeşil olması için onlarca yıldır mücadele verdi. Nesli tükenmekte olan kızılağaçların kurtulmasında pay sahibi. Bugünün Yeşil Yeni Antlaşması’nın öncüsü denebilecek programın kurucu babalarından. Ayrıca iklim bilimcileri ve aktivistlerin nükleer santrallerin işlemeye devam etmesi için verdiği mücadeleye önderlik etmiş biri. Fakat 2019’da, bazılarının “milyarlarca insan ölecek” diye çığırtkanlık yaparak bilhassa ergenler başta olmak üzere pek çok insanda anksiyeteye sebep olduğu zamanlarda, Shellenberger gibi ömrünü çevreciliğe adamış bir aktivist, önde gelen bir enerji uzmanı ve ergen bir kız babası olarak bilimi kurgudan ayırma görevini üstlenmesi gerektiğine karar verdi. Medya organları onlarca yıldır bu konulara dikkat çekse de pek çokları en temel olgulardan bile bihaber. Gelişmiş ülkelerin çoğunda karbon salınımları zirveyi çoktan gördü ve on yılı aşkın bir süredir azalma eğiliminde. Yoksul ülkelerde bile aşırı hava koşullarına dayalı ölümler son kırk yılda yüzde 80 azaldı. Dünya’nın aşırı yüksek sıcaklıklara çıkma ihtimali de nüfus artış hızındaki azalma ve doğal gaz nedeniyle çok düşük. İlginçtir ki bu sorunlar hakkında en çok evhamcılık yapanlar aynı zamanda bariz çözümlere de en çok karşı çıkanlar. Kıyametçi çevreciliğin yükselişinin ardında gerçekte ne var? Güçlü maddi çıkarlar. Statü ve güç istekleri. Hepsinden de öte sözde seküler insanlardaki aşkınlığa olan arzu. Bu manevi dürtü, doğal ve sağlıklı olabilir. Fakat sevgi olmadan korkuyu, kurtuluş olmadan suçluluk duygusunu vaaz eden bu yeni din bizim en derin psikolojik ve varoluşsal ihtiyaçlarımızı karşılayamıyor.
Kıyamet Hiçbir Zaman son derece önemli bir kitap. Shellenberger, yanlış anlamalar ve tarafgirlikler içinde boğulan bir konuyu kur-tarmak için bilim ve yaşanmış tecrübelerini kullanıyor. – Richard Rhodes, Politzer Ödüllü The Making of the Atomic Bomb’ın yazarı
***
Koronavirüs pandemisinden öğrendiğimiz bir şey varsa o da güçlü tutkuların ve kutuplaşmış siyasetin bilimin tahrifine, kötü politikalara ve yok yere acı çekme olasılığına yol açacağı. Çevre politikalarında da aynı hataları mı yapıyoruz? Michael Shellenberger’ı uzun zamandır cüretkar, yenilikçi ve tarafsız bir pragmatist olarak tanı-yorum. Shellenberg doğal dünyanın bir aşığı, temel ahlaki pusulası da bu dünyayı neyin gerçekten koruyacağını ortaya çıkarma arzusu. – Jonathan Haidt, Righteous Mind: Why Good People Are Divided by Politics and Religion’ın yazarı
***
Bilim gazeteciliğinde adeta bir güç gösterisi yaptığı bu eserde Michael Shellenberger mülakatlar, kişisel deneyimler, kıssalar ve tarihsel vakalar üzerinden çevreci biliminin histeriden uzaklaştırıp hümanizme götüren bir yolun haritasını çizebileceğini gösteriyor. Bu fevkalade kitap ormansızlaşma, iklim değişikliği, kitlesel yok oluş, hidrolik kırılma, çevre korumacılığı, endüstriyel tarım ve diğer çevresel meseleleri bilimsel titizlikle açıklıyor. – Mark Sagoff, The Economy of the Earth’ün yazarı
***
Michael Shellenberger Dünya’yı çevreciliğe dair geleneksel görüşe tahammül edemeyecek kadar çok seviyor. Tutkularından doğan bu kitap bir mucize: dünyayı nasıl gördüğünüzü değiştirecek, bilimsel çalışma temelli, insanın elinden bırakasının gelmediği bir kitap. – Andrew MccAfee, MIT Baş Araştırmacısı ve More from Less’in yazarı
***
“Çevre meseleleri sık sık birbiriyle çelişen ve genelde aşırı görüşlerce kafa karıştırıcı bir boyuta sokulur, her iki taraf da ideolojik tarafgirlikler, cehalet ve yanlış bilgilerle hareket eder. Michael Shellenberg’in dengeli ve sakinleştirici kitabı birçok çevre meselesinin köküne iniyor ve bilim insanlarının çarpıtmalarını, çevre örgütlerinin gerçekliği tek taraflı eğip bükmelerini ve maddi çıkar odaklarının tarafgirliklerini günyüzüne çıkarıyor. Vardığı sonuçlar örneklerle, somut ve ikna edici argümanlarla, verilerle ve kaynak belgelerle destekleniyor. Kıyamet Hiçbir Zaman, çevre üzerine yazılmış en önemli kitap olabilir.” – Tom Wigley, Adelaide Üniversitesi iklim bilimcisi, Ulusal Hava Araştırmaları Merkezi (NCAR) kıdemli bilim insanı ve Amerikan Bilimsel İlerleme Derneği (AAAS) üyesi
***
Gezegeni korumalıyız ama nasıl? Çevreci hareketin bazı halkaları kendilerini zararlı, insanlık karşıtı ve pek de bilimsel olmayan bir günah ve kıyamet anlatısına kaptırmış durumda. Shellenberger, problemlerimize karşı daha yapıcı bir çevreciliği savunuyor ve bunları çözmek için ne yapmamız gerektiğini gösteriyor.” – Steven Pinker, Harvard Üniversitesi psikoloji profesörü ve Enlightenment Now’ın yazarı.
